همه ی ما (حتی مردگان) همزمانیم!

14 خرداد تا 17 خرداد قراره از طرف دانشگاه اردو بریم زیباکنار. از اوایل ماه جاری کم و بیش درگیر برنامه ریزی و طراحی مراسمات اردو شدم، و اکنون نیز مسئول دانشجویی اردو شدم. هر گاه مسئول کاری می شم تعهدی قلبی دارم که باید کار را از صفر تا صدش انجام دهم و لحظه ای از آن عقب نشینی نکنم. برخی نیش و کنایه می زنند که خودم رو درگیر چنین کارهایی کردم، برخی حسودی می کنند و لیست ایراداتشان سوی ما روانه می شود. برخی هم مثل همیشه مثل کوه پشت سرم هستند و عصای روزهای سخت اند.

مسئولیت پله ی رشد نیست، مسئولیت آسانسور رشد است! چرا که همزمان بسیاری از افراد با توجه به آن مسئولیت رشد می کنند. چه آنانی که تحت تاثیر برنامه های مسئول هستند و چه خود مسئول و بالا دستی های مسئول. همه با هم رشد می کنند و این اتفاق بسیار نیکی است. مسئولیت همانند دیگر فعالیت های زندگی یک امتحان است.

مسئول که می شوم خوف و رجاام بیشتر می شود! این که یک مسئولیت کوچک است. وای به حال اون بزرگ بزرگ ها... خدا بخیر کند عواقب همه ما را...

و کفی بالله وکیلا

پی نوشت: مهر سال گذشته هم اردو رفته بودیم زیباکنار. انشالله در پست بعدی چند تا از عکس های اون اردو رو خواهم گذاشت.

تمام دلخوشی دنیا همین است که علی و اولادش را به خود دیده است!

باید هوار هوار فریاد ببارم بر سرت تا عمق فاجعه را درک کنی...

یا که باید معنادارترین سکوت را بر جانت بوزم!

بهرحال فاجعه فاجعه است! چه بگویم چه نگویم...

30 اردیبهشت 1392

تهران – روی پشت بام خوابگاه شهید آوینی

هنگامی که آهنگ هایی از سیاوش گوش می دادیم!

سحر نکرده ام تو را، تو همان عاشق دیوانه ی شهری. تو همان شورش آسمان و زمینی. تو رایحه ای، نگاره ای، لامسه ای، آزاده ای... همه عالم سرسپرده اند، سرسپرده ی نام تو و ناز تو و جان تو و حال تو و فال تو...

افسون نمی گویم. تو همان جانانه ای که خداوند «قبح» تو را در آسمان هفتم به فرشتگان سپرده است و برای حفاظت از آن مستانه پاس شبانه می دهند. تو موزه ی هنرهای جاویدان جهانی، میراث بان زیبایی، جمال، پاکی، شادمانی، عشق، وسوسه، شوق، امید و علاقه ای. مگر غیر از این است؟

تو مسیری، تو از جنس شدنی، سماء آرمانی، فصل های آمده و نیامده ای، ماه کامل و ماه نیمه ای، روزهای غروب دار و شب های سحر دار منی، تو زمانی؟ تو دل آلت (دلالت) از نور خدایی، تو شعبه ی عشق خدایی!

تو گویی دریای وسوسه ای. آنجا «من» نیستم که شنا می کنم، نوازش های امواج زیباییت است که مرا در وجود تو به این سو و آن سو می برد. تو «آن»ی! آری تو همان «آن»ی که تمام وجودم را در طلبش کردی. با توام، آزاده ترین و آزادترین! این طلبیدن و این صفات برازنده ات باد و مبارک...

هر درامی در درون خود مبلّغ نوع خاصی از زندگی است. تاکنون دقت کرده اید اغلب سریال ها ما چه سبک زندگی را تبلیغ می کنند؟ تجمل، تجدد، چشم روی هم چشمی، بی احترامی به بزرگترها و بسیاری از موارد دیگر که با برنامه ی حرکتی جمهوری اسلامی در جهت تربیت خانواده ها و سبک زندگی منافات دارد. متاسفانه در این بخش نیز ما در دام نقشه "یکپارچه سازی جهان" افتاده ایم. سبک زندگی اغلب سریال های ما غربی است و اصالت اسلامی ایرانی ندارد. اسلام برای تمام جزئیات و لحظات زندگی برنامه دارد، آیا به واقع نمی توان به طور "اسلامی" برنامه سازی کرد؟ آیا نمی توان تلویزیونی اسلامی داشت؟

در برخی از سریال ها شخصیت دینی را انسان هایی پیر، بی خبر از روزگار، تک بعدی و بی شور و نشاط نشان می دهند. کیفیت استفاده از کارکتر دینی بسیار مهم تر از استفاده کردن و یا نکرن آن است. حقیقتا استفاده نکردن از این نوع کارکتر بهتر از بد به کار گرفتن آن است. کار دینی کردن به معنی استفاده از کارکترها و ادبیات دینی نیست، بلکه بدین معنا است که در تولید آثار به عمق و درونمایه و جانمایه ی دین توجه شود، بدین معنا است که طناب اصلی درام به آن منبع لایتناهی، به آن جوهر هستی گره بخورد.

البته نباید چشم بر روی اتفاقات خوب بست؛ آثار سیروس مقدم از نمونه هایی است که در ارایه سبک زندگی نمره قابل قبولی گرفته است.

 هرم روح تو

یک حس بی نظیر ، یک حس بی قرار

یک حس مطمئن ، یک حس برقرار

گرمای آتشین از جان روشنش

هم نور پر امید  ، هم نور بی شمار

دستان رقص تو ، در بین قلب من

چرخی دوباره زد ، بر قلب من فشار

لب های منتظر  در فکر یک زبان

یک روز پرصدا ، یک روز با وقار

چشمان خیره ام ، چون باد  آرزو

پلکی که می زنم ، از شانه ات غبار

این جای خالیت  ، این تنگی دلم

هر شب که می برم ، از بازی قمار

از شعر کهنه ام ، شاید که زنده ام

خوابیده ام  هنوز ، چون خسته از فرار

هر لحظه عاشقی ، هرلحظه شاعری

از دست شاعری ، از دست عشق هوار

از هرم روح تو ، من آسمانیم

ای عشق بی فروغ ، ای فصل من ، بهار

رازی همیشگی است ، این حس مشترک

ایمن  از اشتراک ، ایمن از این حصار

پرنده

مشهد مقدس - اسفند 90

 تقدیم به ساحت مقدس وپاک عشق  ...

بنده دانشجوی دانشگاه صدا و سیما هستم و خود را عضوی از خانواده ی بزرگ صدا و سیما می دانم. به خانواده ام نقد دارم و هر از گاهی آنها را به صورت موردی عرض خواهم کرد. این از بابت خیرخواهی است، هر کسی آرزوی ارتقای خانواده اش را دارد!

رک بگویم، متاسفانه تعداد زیادی از برنامه هایی که کانال های ما بر روی آنتن دارد به واقع نیاز و مصلحت حقیقی کشور نیست. بسیاری از آنها فقط لبریز از ملاحظه گری ها و کلیشه هایی هستند که جز اعتبار بخشیدن به روزمرگی و «هر»روزگی چیز دیگری را به بار نمی آورند...

برنامه های کودک و نوجوان ما از رقص و آواز لبریز شده است! جذابیت و میل امروز کودکان به بهای آینده شان تمام می شود؛ این هزینه سنگینی است. آیا واقعا نمی توان بدون رقص و حرکات موزون جذاب بود؟! منکر پیام ها و تلاش های برنامه سازان گروه کودک و نوجوان نمی شوم، از انصاف نگذریم در چند سال اخیر رشد چشم گیری در کیفیت محتوا و پیام های برنامه های کودک شکل گرفته است، اما این تکنیک اجرا به طور نامحسوس و ناخودآگاه در رفتار و زندگی کودکان و نوجوانان اثری مخرب دارد. با مقایسه برنامه های چند دهه ی گذشته با سال های اخیر عواقب این نوع برنامه سازی ها مشهود می شود. در برنامه های کودک و نوجوان دهه 60 و 70  موسیقی نقش بسیاری کمتری نسبت به امروز داشته است و هر چه به دهه ی 90 نزدیک می شویم شاهد رشد چشمگیر موسیقی و حرکات موزون در برنامه ها هستیم. این جریان کمک بسیاری به ترویج موسیقی در آینده مخاطبانین برنامه داشته است. چنانکه این اتفاق را با مشاهده جوانان امروز (کودکان و نوجوانان دیروز) به راحتی می توان احساس کرد. سوتفاهم نشود، کلام بنده این نیست موسیقی بد است و یا خوب، بلکه بنده از حرمت ترویج موسیقی سخن می کنم. حرمتی که ولی فقیه مسلمین و دیگر مراجع تقلید نیز بر قائل هستند.

سلام مادرم، سلام!

رفته ای... اما چند سوال دارم، خودت جوابشان را بده. فقط از زبان تو می خواهم بشنوم:

 از این  پس چه کسی مرحم زخم های علی می شود؟

چه کسی  امید و قرار دل علی می شود؟

چه کسی همدل علی می شود؟

چه کسی برای فریادهای پر درد علی گوش شنوا می شود؟

چه کسی از حق علی دفاع می کند؟

چه کسی نور و روشنی خانه علی می شود؟

چه کسی فدکت را پس می گیرد؟

چه کسی برای حسن و حسین مادری می کند؟

چه کسی به حسن درس صلح می دهد؟

چه کسی به حسین درس قیام می دهد؟

چه کسی جان زهر خورده ی جگرگوشه ات حسن را در می یابد؟

چه کسی زیر گلوی دردانه ات حسین را می بوسد؟

چه کسی موهای زینب را شانه کند؟

چه کسی جواب نگاه های زینب را می دهد؟

چه کسی به زینب درس صبر می دهد؟

شرمنده ام مادر، دیگر سوال نمی پرسم! داغ دلتان را تازه کردم. بگذار سوال هایم بی جواب بماند. شب تدفین که می شود بچه هایت آستین به دهان می گیرند تا صدای گریه شان مزاحم مردم مدینه نشود...!

«نو شدن»! این حس عزیز بر تو مبارک...

نو دیدن و نو شدن و نو ماندن دعای من برای شماست، منتظر دریافت دعای شما هستم.

به نام یکتا

فرودگاه ارواح

گاهی باید درد فراق کشید، فراق از دنیا. گاهی باید از دنیا و دغدغه ها و گره ها و عقده ها و بالا پایین روزگارش دور شد. باید دور شد از این هر روزه ی انسان هایی که از آفت روزمرگی زخمی شده اند و هر لحظه به آستانه ی مرگ نزدیک تر شده اند. محمل کلام تنها مرگ جسمی نیست، هم مرگ جسمی و هم مرگ روحی. حقیقت – که مظلوم واقع شده است - چنان ایجاب می کند که با مرگ جسمی، روح انسانهای زندانی و اسیر آزاد شود، آزادی از این دنیای زمینی. اما این روزمرگی، این «هر» روزگی، نه تنها تقارن مرگ جسمی و آزادی روح را به بار نمی آورد، بلکه موجب حرکتی تدریجی زندگی به سوی مرگ روح نیز می شود. آنقدر انسان را درگیر «گیر»ها و بندهای بی ارزش می کند که روح رشد نمی کند و مریض می شود، مریض و مریض تر. مهلک ترین بیماری برای روح رشد نکردن است. چنان می شود که با گذر روزهای سخت در «گیر» بودن و رشد نکردن، روح سرانجام از پای درمی آید.

این زنگ خطری می شود که باید از این درگیرهایِ هر روزه هایِ زندگیِ آکنده از مادیات، اجتناب کرد و دور شد. لایق شدیم و در دستچین خدای مهربان قرار گرفتیم برای زیارت سرزمین معراج قهرمانان و پهلوانان همیشه جاودان ایران، زیارت مناطق آسمانی راهیان نور. معتقدم این سفر «اکرام» خداوند بر ما بوده است و برای ما دعوت نامه فرستاده بودند. این اعطای لیاقت و اکرام و ارسال دعوت نامه تنها لطف بوده است، لطفی گران مایه.

مسافر شده ایم، همه ی ما مسافر شده ایم. سفر، تداعی دنیا را برایم می کند. همه در این دنیا همچون مسافرانی هستیم که قرار است از مسیر دنیا عبور کرده و خود را به سرای باقی برسانیم. عاقبت این سفر خیر باشد و یا نباشد مهم آن است که آن را به دیده ی مسافر بودن بنگریم. راهیان نور بیش از بیش وضعیت مسافر بودن و خانه به دوشی را برایم می نماید. در این سفر حس آشنایی دارم که گویی به دنبال کشف کردنش هستم. گویی آن را بارها و بارها تجربه کرده ام اما نمی دانم کی و کجا. این انتظار برای رسیدن و کشف آن حس آشنا، سفر را برایم شیرین و وسوسه انگیزتر می کند.

در مطلع زیارت های سفر، به دهلاویه مشرف شدیم. به زیارت محل عروج مردی شریف، و شرافت را در قاب تصویر دیدیم. مردی که در بطن یک زندگی ایده ال بود، ایده ال از نظر مردمانی دنیا دوست. مردی که با تمام خوشی های زندگی مدرنیته اش خداحافظی می کند و عطای آن خوشی ها را به لقائشان می بخشد. مردی که نام و نشان، مقام، پول و لذت های فانی دنیا را نادیده می گیرد و آنها را با گلوله توپ و خمپاره و آفتاب داغ و هوای شرجی جبهه های جنگ معاوضه می کند. ابرمردی که با احساس تکلیف به موقع و بی نظیرش شرافت و جاودانگی را درمی یابد.

چمران، سرباز مسیر حق و نمونه ی مجاهدی است که توانست از پس امتحانات سخت پیش رویش سربلند بیرون بیاید. او نیاز به ستایش من و دیگران ندارد. او خدایش را شناخت و خدایش او را دعوت کرد و سپس در دهلاویه او را عاشقانه دربرگفت...

جاذبه ی یاران اعلم الهدی ما را به هویزه می کشاند. فر و فرهیختگی اصحاب شهید اعلم الهدی است که حماسه هویزه را معنا می کند. آری اینجا هویزه است، فرودگاه پرواز ارواح های بامعرفت و قرارگاه دل های عاشق. آسمان ها بر این بهشت خاکی نازل می شوند و عرض ادب می کنند. اینجا سرای جدایی و وصال است. جدایی روح ابرانسان ها از جسم های پاکشان، و وصال آنها با آمال و آرمان و انگیزه شان...

گاهی باید فراق کشید، فراق از یار. فراق انتظار می زاید و وصال را زیباتر می کند! در فراق است که باید با همه ی وابستگی های دنیا پیکار کرد و پشت همه ی آنان را به خاک مالید تا بتوان به وصال رسید. هویزه دیار دانشجویانی است که با بصیرت قلبی خود میسرشان را شناختند و بالاخره در مقصد آن به عشقشان رسیدند. آنها طالب و جوینده علم بودند و بر همان اساس هویزه را رقم زدند.

جریان عاشقی ما را به اروند می رساند. ورود به این رود سرسخت شروطی دارد، شروطی همچون شجاعت و ایمان راستین. اروند میدان خودنمایی شیردلان ایران است. اروند حس غرور دارد. بدون شک اروندرود به شهیدانش می نازد. شهیدان مظلومی که جیره خوار سفره ی حسین بوده اند.

اروند تنها یک رود نیست، بلکه یک گفتمان است، یک روایت و تراژدی جانسوز است. گفتمان اروند از جنس غرور است. اروند از فرهیختگی ایمان ماهیان آزاده ی این مرز و بوم می گوید. تراژدی منقرض شده است، باید پرسید قحطی «قهرمان» آمده است یا «قهرمان شناس»؟! خطاب به قهرمان شناسان خفته می گویم از دل این رود قهرمانانی به معراج رفته اند که روایت ایثارشان لیاقت می خواهد! امیدوارم لیاقت آن را به ما و به شما عطا کنند...

دشت به دشت، راه به راه و شهر به شهر آمدیم و به خرمشهر رسیدیم. خرمشهر یک شهر معمولی نیست، خرمشهر یک شهر ایرانی است! خرمشهر یک کشور است... خرمشهر ایران است! خرمشهر همان هدیه خداوند به ملت ما است.

اینجا حس غربت ندارم. تنها چیزی که مرا به کنج حزن می کشاند جای خالی یاران است. هیچ گاه در کنارشان نبوده ام اما از نبودشان در بین ما احساس دلتنگی می کنم. سبک رفتند و جاودانه گشتند... سرتاسر این شهر آکنده است از نوای خاطره انگیز کویتی پور:

ممد نبودی ببینی...

شهیدان، جای شما میان ما خالی است، آیا جای ما هم میان شما خالی است؟!

قلبم سکوت ندارد. حرف می زند. دائما در رگ هایم خون می تپد. رگ هایم حاوی حرف های سوزنده ی یک قلب فروزان و سوزان است. این صدای غزل های اشتیاق مستانه ی من به شلمچه است.

شلمچه ساکت نیست. شلمچه حرف برای گفتن بسیار دارد. از جای جای این دشت و از ذره ذره خاک این سرزمین صدا می آید. این صدا لالایی شهادتین معشوق های خداوند است. این صدا روایت عشق بازی عاشقان همیشه جاودان است. شلمچه عاشقانه عاشق پرورش داده است. شلمچه راوی روایت عشق های ناب و دست نخورده ای است، روایتی که آنچنان مستانه است که هر شنونده ای را مجنون می کند!

اینجا دل دوست دارد با ادبیات مخصوص خود سخن کند. زلف و یار و جام و خال و چشم سیاه و روی سپید... دل اینجا به ذوق می آید و شاعرانه هایش را بازگو می کند. مگر می شود شلمچه را فهمید و قرار داشت؟ اینجا عشق حاکم است. هوای اینجا انباشته از جنون است. فقط یک عاشق می تواند در شلمچه شهید شود...! شلمچه میعادگاه عاشقان خداوند است.

عاشق واقعی شهید است که هم به مقام فنا رسید و هم خود را به مقام لقا رساند. شهید شهد عشق نوشیده است... جان شهید را جنونی دربرگرفته است که لیلای خدایی خود را می جوید، گاهی تشخیص سخت می شود که آیا خدا مجنون تر است یا شهید...؟ هر چه هست و نیست همه انتخاب خود حضرت دوست است و کرامتش که روان شده و پایان نمی یابد! معشوقگان خدا به حکم شهادت تفویض می شوند.

تمام زیبایی جبهه یک طرف، این داستان شهدای گمنام یک طرف. از آن لحظه که جمله ی زیر را شنیده ام، هر مصیبت و مرثیه ای که از شهدای گمنام به یاد داشته ام ناخودآگاه از یادم رفته است. همین را برای خود تکرار می کنم و ساعت ها با آن عشق بازی می کنم:

می گویند شهدای گمنام مهمان ویژه حضرت صدیقه طاهره^{سلام الله علیها} هستند...!

و همین جمله کفایت می کند برای اهل دل...

طلائیه را می خوانم. از نگاه خالصانه ی خادمانش پیداست یقینا ارزش این همه خدمت عاشقانه و خالصانه را دارد. اینجا به برکت خون شهیدانش مقدس شده است. طلائیه سکوی عروج دلشادان آسمانی است، سکوی عروج خرازی، همت، باکری ها و شهیدان بسیاری که آنچنان پرواز کرده اند و به آسمان جاودانه ها پیوسته اند که دستیابی به آنان آسان نیست، دستیابی به آن زحمت می خواهد، مبارزه ی بی امان می خواهد، مبارزه با همه ی وابستگی ها و اسارت های نفسانی که پیش تر شهدا با آنان جنگیدند و سربلند شدند. جبهه، جنگی مهم تر از جنگ با دشمن داشت، جنگ با هوای نفسانی و قلقلک های شیطانی. شهدا پرندگانی هستند که اهلیِ دونه های دنیا نشدند...

اینجا سکوت دارد، اما سکوتش لبریز بانگ و فریاد بیدار باش است. طلائیه بار مسئولیت به امانت دارد. مسئولیت در برابر اسلام و مسلمان بودن، این مسئولیت امانت شهیدان به ما رسیده است. آنها این امانت را به سلامت به طلائیه رسانیدند، حال وقت آن است که ما آن را بر دوش برداریم.

فرصت حضور ما در میان شهدا به اتمام می رسد. رهاورد این سفر را بر کنج دلم قاب می کنم:

شهیدان شاهد اعمال ما هستند.

سید مجتبی شریعتی (پرنده)

اسفند 1391